Lamówka to rama Twojej narzuty. Chroni brzegi przed ścieraniem, spina trzy warstwy i dodaje ostatni akcent koloru. Najczęściej szyje się lamówkę podwójną (zwaną też francuską): pasek złożony wzdłuż na pół, przyszyty do wierzchu i podwinięty na spód. Jest trwała, łatwa i wybacza drobne nierówności.
Tabela: lamówka dla popularnych rozmiarów narzut
Założenia: długość = obwód + 30 cm, paski cięte w poprzek bawełny 110 cm (użytkowo 102 cm), zakup zaokrąglony w górę do 10 cm.
| Narzuta | Obwód | Długość lamówki | Paski | Tkanina przy 6 cm | Tkanina przy 6,5 cm |
|---|---|---|---|---|---|
| 100 x 140 cm (kocyk) | 480 cm | 510 cm | 5 | 30 cm | 40 cm |
| 130 x 160 cm | 580 cm | 610 cm | 6 | 40 cm | 40 cm |
| 150 x 180 cm (koc na kanapę) | 660 cm | 690 cm | 7 | 50 cm | 50 cm |
| 150 x 200 cm | 700 cm | 730 cm | 8 | 50 cm | 60 cm |
| 160 x 235 cm (łóżko 90) | 790 cm | 820 cm | 9 | 60 cm | 60 cm |
| 210 x 235 cm (łóżko 140) | 890 cm | 920 cm | 10 | 60 cm | 70 cm |
| 230 x 235 cm (łóżko 160) | 930 cm | 960 cm | 10 | 60 cm | 70 cm |
| 250 x 235 cm (łóżko 180) | 970 cm | 1000 cm | 10 | 60 cm | 70 cm |
Gdy wynik wychodzi równo na styk (na przykład 10 pasków x 6 cm = 60 cm), dokup 10 cm więcej na wyrównanie brzegu tkaniny przed cięciem.
Ta sama tabela w calach i jardach
Długość = obwód + 12 in, paski z bawełny 42 in (użytkowo 40 in), zakup w krokach po 1/8 yd.
| Narzuta | Obwód | Długość | Paski | Przy 2 1/4 in | Przy 2 1/2 in |
|---|---|---|---|---|---|
| 36 x 52 in | 176 in | 188 in | 5 | 3/8 yd | 3/8 yd |
| 45 x 55 in | 200 in | 212 in | 6 | 3/8 yd | 1/2 yd |
| 60 x 70 in | 260 in | 272 in | 7 | 1/2 yd | 1/2 yd |
| 70 x 90 in | 320 in | 332 in | 9 | 5/8 yd | 5/8 yd |
| 90 x 95 in | 370 in | 382 in | 10 | 5/8 yd | 3/4 yd |
| 90 x 108 in | 396 in | 408 in | 11 | 3/4 yd | 7/8 yd |
| 108 x 95 in | 406 in | 418 in | 11 | 3/4 yd | 7/8 yd |
Jak policzyć lamówkę samodzielnie
- Obwód: 2 x (szerokość + długość).
- Długość lamówki: obwód + 25 do 30 cm (10 do 12 in) na cztery narożniki i połączenie końców. Przy bardzo dużych narzutach dodaj 50 cm (20 in).
- Liczba pasków: długość lamówki / szerokość użytkowa tkaniny, w górę do pełnego paska.
- Tkanina: liczba pasków x szerokość paska, w górę do kupowanej miary.
Przykład w centymetrach
Narzuta 150 x 180 cm, paski 6,5 cm.
- Obwód: 2 x (150 + 180) = 660 cm.
- Lamówka: 660 + 30 = 690 cm.
- Paski: 690 / 102 = 6,8, czyli 7 pasków.
- Tkanina: 7 x 6,5 cm = 45,5 cm, kupujesz 50 cm.
Przykład w calach
Narzuta 60 x 70 in, paski 2 1/2 in.
- Obwód: 2 x (60 + 70) = 260 in.
- Lamówka: 260 + 12 = 272 in.
- Paski: 272 / 40 = 6,8, czyli 7 pasków.
- Tkanina: 7 x 2 1/2 in = 17 1/2 in, kupujesz 1/2 yd (18 in).
Jaka szerokość paska?
| Szerokość paska | Wykończenie | Kiedy |
|---|---|---|
| 5,5 do 6 cm (2 1/4 in) | wąskie, eleganckie | cienka ocieplina bawełniana, kocyki, quilty ścienne |
| 6,5 cm (2 1/2 in) | pełniejsze | ocieplina 80/20, poliestrowa lub wełniana, narzuty na łóżko |
| 3,2 cm (1 1/4 in) | lamówka pojedyncza | małe projekty, które nie są często prane |
Lamówkę przyszywasz z zapasem 0,75 do 1 cm (1/4 do 3/8 in). Im grubsza ocieplina, tym szerszy pasek, żeby lamówka ładnie wypełniła się na brzegu.
Krok po kroku: szycie lamówki podwójnej
1. Połącz paski pod kątem 45 stopni
Ułóż dwa paski prawą do prawej pod kątem prostym, narysuj przekątną i zszyj po linii. Odetnij nadmiar, zostawiając 0,75 cm, i rozprasuj szew. Ukośne szwy rozkładają grubość i są prawie niewidoczne.
2. Złóż i zaprasuj
Złóż długą taśmę wzdłuż na pół, lewą stroną do środka, i zaprasuj. Teraz oba surowe brzegi leżą razem.
3. Przyszyj do wierzchu
Zacznij na środku jednego boku, nie w narożniku. Zostaw wolny koniec około 20 cm (8 in). Przyłóż surowe brzegi lamówki do brzegu narzuty i szyj z zapasem 0,75 cm (1/4 in), najlepiej ze stopką kroczącą.
4. Narożniki pod kątem 45 stopni
Zatrzymaj się 0,75 cm (1/4 in) przed narożnikiem i zabezpiecz szew. Odwróć narzutę, zagnij lamówkę do góry pod kątem 45 stopni, a potem w dół, równo z kolejnym brzegiem. Zacznij szyć od samego brzegu.
5. Połącz końce
Zatrzymaj się około 25 cm przed początkiem. Nałóż końce na siebie na długość równą szerokości paska, czyli 6,5 cm (2 1/2 in) przy pasku 6,5 cm. Rozłóż końce, zszyj je pod kątem 45 stopni, sprawdź długość, przytnij i doszyj ostatni odcinek.
6. Wykończ na spodzie
Zagnij lamówkę na spód tak, by przykryła linię szwu. Przyszyj ręcznie ściegiem krytym (drabinkowym) albo maszynowo, szyjąc od wierzchu w rowku szwu. Narożniki same ułożą się w skos.
Lamówka ze skosu: kiedy jest potrzebna
Paski cięte w poprzek tkaniny wystarczą do prostych brzegów. Do zaokrąglonych narożników, falistych brzegów i narzut, które będą intensywnie używane, tnij paski ze skosu (pod kątem 45 stopni do nitki). Lamówka ze skosu układa się na łukach i lepiej znosi ścieranie.
Ciągłą lamówkę ze skosu wytniesz z jednego kwadratu. Jego powierzchnia (bok x bok) w przybliżeniu równa się długość lamówki x szerokość paska. Dla 690 cm lamówki z pasków 6,5 cm: 690 x 6,5 = 4485 cm², a pierwiastek to około 67 cm. Z zapasem na szwy weź kwadrat około 70 cm (27 1/2 in).
Ile tkaniny na lamówkę: wykres
Najczęstsze błędy przy lamówce
- Start w narożniku. Połączenie końców w narożniku jest grube i krzywe. Zaczynaj na środku boku.
- Lamówka naciągana przy szyciu. Brzeg narzuty zaczyna falować. Prowadź taśmę luźno.
- Proste szwy łączące paski. Tworzą zgrubienia. Łącz paski pod kątem 45 stopni.
- Brzeg nieprzycięty po pikowaniu. Przed lamówką przytnij ocieplinę i spód równo z wierzchem pod kątem prostym.
- Za wąski pasek do grubej ociepliny. Lamówka nie zakryje szwu na spodzie. Przy ocieplinie grubszej niż 3 mm weź 6,5 cm.
Lamówka policzona w SewNQuilt
W aplikacji SewNQuilt kalkulator Lamówka liczy długość, liczbę pasków i ilość tkaniny dla Twojej narzuty, w centymetrach lub calach, a w bibliotece wzorów czeka też ciągła lamówka ze skosu z kwadratu. W poradniku „Quilty na łóżko” i w lekcjach Szkoły szycia każdy krok, od łączenia pasków po narożnik, jest narysowany. A Tryb szycia prowadzi Cię krok po kroku, dużą czcionką, z czytaniem na głos.
Pobierz SewNQuilt i obszyj swoją narzutę bez zgadywania. W przeglądarce wypróbuj darmowy kalkulator lamówki.
Najczęstsze pytania
Ile materiału potrzebuję na lamówkę do narzuty 160x200?
Narzuta zakrywająca materac 160 x 200 cm ma 230 x 235 cm. Lamówka ma wtedy 960 cm, czyli 10 pasków z bawełny 110 cm. Przy pasku 6,5 cm kup 70 cm tkaniny, przy 6 cm 60 cm (lepiej 70 cm z zapasem na wyrównanie).
Jak szerokie paski na lamówkę?
Standard to 6,5 cm (2 1/2 in) dla pełniejszego wykończenia albo 6 cm (2 1/4 in) dla węższego. Paski do lamówki pojedynczej tnij około 3,2 cm (1 1/4 in).
Ile dodać do obwodu na lamówkę?
Dodaj 25 do 30 cm (10 do 12 in) na narożniki i połączenie końców. Przy bardzo dużych narzutach 50 cm (20 in).
Lamówka prosta czy ze skosu?
Do prostych brzegów wystarczą paski cięte w poprzek tkaniny. Do zaokrąglonych narożników i falistych brzegów potrzebujesz lamówki ze skosu, która jest też trwalsza na brzegach mocno używanych.
Jak zrobić ładne narożniki lamówki?
Zatrzymaj szycie 0,75 cm (1/4 in) przed narożnikiem, zabezpiecz szew, zagnij lamówkę do góry pod kątem 45 stopni, potem w dół równo z brzegiem i szyj dalej od samej krawędzi.
Ręcznie czy maszynowo przyszyć lamówkę na spodzie?
Oba sposoby są dobre. Ścieg kryty ręczny daje niewidoczne wykończenie, a maszynowe przeszycie w rowku szwu jest szybsze i bardzo trwałe, idealne dla kocyków, które często trafiają do pralki.
Czytaj dalej
Źródła
- SewNQuilt Quilting Standards, sekcja 13 (lamówka podwójna, paski 2 1/4 in, 5,5 do 6 cm i 2 1/2 in, 6,5 cm, długość = obwód + 10 do 12 in, 25 do 30 cm, narożniki, lamówka ze skosu), na podstawie praktyki wzorów patchworkowych.
- NIST, SI units of length (1 in = 2,54 cm), https://www.nist.gov/pml/owm/si-units-length, sprawdzono 31.10.2026.
Źródła zdjęć
- Erik Mclean, Pexels, ID 8266837, https://www.pexels.com/photo/close-up-of-a-patterned-patchwork-quilt-8266837/
- Zrzut ekranu: aplikacja SewNQuilt (własny).
- Rysunki: silnik rysunkowy SewNQuilt.