Je top is klaar. Gefeliciteerd! Nu wordt hij een echte quilt: drie lagen die je met steken aan elkaar zet. Dat heet quilten, ook wel doorquilten of doorpitten. Je hebt er geen longarm machine voor nodig. Met je gewone naaimachine, een paar voetjes en een rustige middag maak je een quilt die jarenlang mee gaat.
In één oogopslag: instellingen voor machinaal quilten
| Wat | Rechte lijnen (boventransportvoet) | Vrij quilten (stopvoet) |
|---|---|---|
| Voet | boventransportvoet of geïntegreerd boventransport | stopvoet, vrije quiltvoet of stopvoetje |
| Transporteur | omhoog | omlaag of afgedekt |
| Steeklengte | 2,5 tot 3,5 mm | bepaald door je handen, mik op 3 tot 5 steken per cm (8 tot 12 per inch) |
| Naald | quilt- of topstitchnaald 90/14 bij garen van 40 wt, topstitch 80/12 bij 50 wt | idem |
| Garen | 40 wt katoen of polyester, of fijner 50 wt | idem |
| Snelheid | rustig en gelijkmatig | middelhoge, constante snelheid, handen rustig |
Stap 1: de quiltsandwich
- Backing met de verkeerde kant boven op een grote tafel of de vloer. Plak de randen vast met afplaktape, strak maar niet uitgerekt.
- Tussenvulling erop. Laat hem een dag van tevoren uit de verpakking ontspannen. Strijk met je handen alle plooien weg vanuit het midden.
- Top met de goede kant boven. Aan elke kant steekt de backing 5 tot 10 cm (2 tot 4 in) uit.
Hoe groot je backing moet zijn en hoeveel stof je nodig hebt, lees je in backing berekenen.
Stap 2: rijgen
| Methode | Hoe | Wanneer |
|---|---|---|
| Veiligheidsspelden | gebogen quiltspelden om de 8 tot 10 cm (3 tot 4 in), ongeveer een vuist uit elkaar | de standaard voor quilten op de naaimachine |
| Spray | tijdelijke textiellijm in een geventileerde ruimte, laag voor laag | snel, ook mooi bij kleinere quilts |
| Rijgsteken | grote steken in een raster van 10 cm (4 in) | traditioneel bij quilten met de hand |
| Opstrijkbare tussenvulling | met het strijkijzer vastzetten | kleine projecten, tassen, placemats |
Begin met spelden in het midden en werk naar buiten. Zet ze naast de lijnen waar je gaat quilten, dan hoef je ze onderweg niet steeds weg te halen.
Stap 3: hoe dicht moet je quilten?
Elke tussenvulling heeft een maximale quiltafstand: de grootste ruimte zonder steken waarbij de vulling in de was op zijn plek blijft. Die staat op de verpakking. Quilt overal minstens zo dicht, ook in de randen.
| Tussenvulling | Maximale afstand |
|---|---|
| Warm & Natural (katoen met scrim) | 25 cm (10 in) |
| Hobbs Heirloom 80/20 (katoen met polyester) | 10 cm (4 in) |
| Hobbs Thermore (dun polyester) | 23 cm (9 in) |
| Hobbs Tuscany 80/20 katoen met wol | 10 cm (4 in) |
Twijfel je? Houd 10 cm (4 in) aan, dan zit je bij bijna elke vulling goed.
Stap 4: in de naad quilten met de boventransportvoet
In de naad quilten (stitch in the ditch) zet de lagen vast en is bijna onzichtbaar. Je stikt precies in de naad, aan de lage kant, dus de kant waar de naadtoeslag niet onder ligt.
- Zet de boventransportvoet op de machine. Die voert de bovenste laag even snel mee als de transporteur de onderste, zodat er niets schuift.
- Steeklengte 2,5 tot 3,5 mm.
- Begin met de lange naden door het midden, daarna de naden in de blokken.
- Rol de kant van de quilt die onder de arm van de machine moet strak op, en laat het gewicht van de quilt rusten op een tafel naast je machine.
Daarna kun je verder met rechte lijnen: een raster, diagonale lijnen door de blokken, lijnen op 0,75 cm (1/4 in) naast de naad (echo) of dichte lijntjes van 1 cm (matchstick). Met de boventransportvoet maak je ook golvende lijnen als je een golvende steek kiest.
Draden beginnen en afhechten
Zet de steeklengte voor de eerste en laatste 1 cm op 1 mm. Zo zitten de draden vast zonder heen en weer stikken. Of laat lange draden hangen, haal de bovendraad naar de achterkant, knoop ze en verstop ze met een naald in de tussenvulling.
Stap 5: vrij quilten met de stopvoet
Bij vrij quilten beweeg jij de quilt, niet de machine. Zo teken je met de naald: stippling, lussen, sterretjes, veren.
- Transporteur omlaag of afdekken met het plaatje van je machine.
- Stopvoet of vrije quiltvoet erop.
- Handschoenen met grip helpen je de quilt soepel te bewegen.
- Gelijkmatig: een constante, wat hogere snelheid van de machine en rustige handen geven gelijke steken. Mik op 3 tot 5 steken per cm (8 tot 12 per inch).
- Oefen eerst op een proefsandwich van 30 x 30 cm met dezelfde stof en vulling.
Stippling is de klassieker voor beginners: een doorlopende kronkellijn die nooit kruist. Begin klein, houd ongeveer even veel ruimte tussen de lijnen en kijk vooruit naar waar je heen gaat.
Garen en naalden voor quilten
| Taak | Garen | Machinenaald |
|---|---|---|
| Lapjes aan elkaar naaien | 50 wt katoen (bijvoorbeeld Aurifil Mako 50, Gütermann katoen 50) | 70/10 tot 80/12 quilt, microtex of universeel |
| Quilten, standaard | 40 wt katoen of polyester | 90/14 quilt of topstitch |
| Quilten, fijn | 50 wt katoen of 60 wt polyester | 80/12 topstitch |
| Opvallende lijnen | 28 wt of 12 wt katoen | 90/14 topstitch (28 wt), 100/16 topstitch (12 wt) |
Een topstitchnaald heeft een groot oog en een diepe gleuf, daardoor glijdt dikker garen er soepel doorheen. Meer over naalden lees je in naaimachinenaalden.
Steeklengtes in een diagram
Veelgemaakte fouten en hoe je ze oplost
| Probleem | Oorzaak | Oplossing |
|---|---|---|
| Plooien op de achterkant | backing niet strak, te weinig spelden | backing vastplakken, spelden om de 8 tot 10 cm, vanuit het midden quilten |
| Lussen op de achterkant bij vrij quilten | handen sneller dan de machine, bovendraad te los | sneller naaien en rustiger bewegen, bovenspanning iets hoger |
| Ongelijke steken | wisselend tempo | constante snelheid, oefenen op een proefsandwich |
| Golvende randen | randen minder dicht gequilt dan het midden | overal gelijk quilten, ook in de randen |
| Garen rafelt of breekt | naald te fijn voor het garen | topstitchnaald 90/14 voor 40 wt |
Ook bij vrij quilten gelden de spanningsregels van gewoon naaien. Zie je lusjes of propjes onderaan, lees dan naaimachine problemen met de onderdraad.
Quilten met SewNQuilt
In de SewNQuilt app vind je 66 quilttechnieken en 89 quiltmotieven, van in de naad quilten tot stippling, veren en sashiko. In Naaimodus zie je één rustige stap per scherm, met timer en spraakopdrachten, zodat je handen op de quilt blijven. Twijfel je over je steken? Maak een foto en Steekcheck leest je spanning en stiklijn en geeft je een checklist. Hexie juicht voor elke rij.
Veelgestelde vragen
Kan ik een quilt doorpitten met een gewone naaimachine?
Ja. Met een boventransportvoet voor rechte lijnen en een stopvoet voor vrij quilten quilt je op elke huishoudnaaimachine. Begin met een babyquilt of plaid, die past makkelijk onder de arm.
Welke steeklengte gebruik ik om te quilten?
Met de boventransportvoet 2,5 tot 3,5 mm. Bij vrij quilten bepaal je zelf de lengte, mik op 3 tot 5 steken per cm (8 tot 12 per inch).
Hoe ver mogen mijn quiltlijnen uit elkaar liggen?
Zo ver als de verpakking van je tussenvulling toestaat. Bij Warm & Natural tot 25 cm (10 in), bij veel 80/20 vullingen tot 10 cm (4 in). Met 10 cm zit je bijna altijd goed.
Waarom heb ik een boventransportvoet nodig?
Die voert de bovenste lagen even snel mee als de onderste. Zonder schuift de top ten opzichte van de backing en krijg je plooien.
Hoe voorkom ik plooien op de achterkant?
Plak de backing strak vast, speld dicht genoeg en quilt altijd vanuit het midden naar buiten. Strijk de backing goed voor je begint.
Welk garen gebruik ik om te quilten?
Een 40 wt katoen of polyester is de standaard, met een quilt- of topstitchnaald 90/14. Voor fijne lijnen kies je 50 wt met een topstitchnaald 80/12.
Verder lezen
Bronnen
- The Warm Company, Warm & Natural, https://www.warmcompany.com/, gecontroleerd op 31-10-2026.
- Hobbs Batting, Heirloom, Thermore en Tuscany, https://www.hobbsbatting.com/, gecontroleerd op 31-10-2026.
- Superior Threads, education (naalden en garendiktes), https://www.superiorthreads.com/education, gecontroleerd op 31-10-2026.
- Aurifil, garendiktes, https://www.aurifil.com/, gecontroleerd op 31-10-2026.
- SCHMETZ, naaldenkaart met kleurcodes (2025), https://cdn.shopify.com/s/files/1/0579/8857/9507/files/SCHMETZ-Color-Code-Chart-Base-Revised-2025-012125.pdf, gecontroleerd op 31-10-2026.
Fotoverantwoording
- Andranik Paradyan op Pexels, ID 36883230, https://www.pexels.com/photo/close-up-of-a-sewing-machine-needle-in-action-36883230/
- Screenshot: SewNQuilt app (eigen opname).
- Tekeningen: SewNQuilt tekenengine.